Ουδέποτε το ΠΑΣΟΚ από την ίδρυσή του, έπασχε από τόσα ελλείμματα, όσα αυτά που εμφανίζει σήμερα. Ελλείμματα που δεν δημιουργήθηκαν προσφάτως, αλλά συσσωρεύτηκαν τις δύο τελευταίες δεκαετίες.
Έλλειμμα ιδεολογικό, έλλειμμα πολιτικό, έλλειμμα οργανωτικό, έλλειμμα στρατηγικής, έλλειμμα ηγεσίας, έλλειμμα οικονομικό, έλλειμμα επικοινωνιακό. Με τόσα προβλήματα αποτελεί προφανώς άθλο για ένα κόμμα, να εμφανίζει ποσοστά που το συνδέουν ακόμη με την εξουσία και με την ελπίδα ότι μπορεί ξανά να βρεθεί στο τιμόνι της χώρας.
Όσοι δεν αντιλαμβάνονται τις απλές αυτές διαπιστώσεις, αποτελούν στο χώρο του κινήματος, τους φορείς που τις διαιωνίζουν.
Ας δούμε τα πράγματα πιο συγκεκριμένα.
Ιδεολογικό έλλειμμα :
Tο ΠΑΣΟΚ είχε καταξιωθεί στην ελληνική κοινωνία ως ο φορέας που πάλευε υπέρ των αδυνάτων, που ήθελε να σταματήσει η «εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο» που αγωνιζόταν για να μην γίνονται οι πλούσιοι πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι, που διασφάλιζε την αναδιανομή του εισοδήματος υπέρ των φτωχότερων κοινωνικών ομάδων. Σήμερα, το ΠΑΣΟΚ, αδυνατεί να πείσει για όλα τα παραπάνω.
Σήμερα, στόχος μας είναι ο αγώνας για να μην πτωχεύσουμε. Αγώνας απολύτως σεβαστός και επιβαλλόμενος. Εθνικός αγώνας. Αγώνας όμως για τον οποίο υπάρχουν δύο σημαντικές ενστάσεις. Η πρώτη σχετίζεται με την αδυναμία να πείσουμε ότι εμείς κατέχουμε την μόνη εθνική πρόταση και η δεύτερη συνίσταται στο ότι δεν μπορεί να αποτελεί ιδεολογικό στόχο το «να μην πτωχεύσει η χώρα μας». Είναι όπως προείπα, εθνικός στόχος.
Πολιτικό έλλειμμα :
Η παραγωγή πολιτικών θέσεων για τη χώρα, για το λαό και τα προβλήματά του, αποτελεί όχι απλώς σπάνια διαδικασία στο ΠΑΣΟΚ, αλλά δραστηριότητα «εν πλήρη ανεπαρκεία». Ποιες είναι οι πολιτικές θέσεις του κινήματος σήμερα ; Ποιος τις ξέρει; Σε ποια πολιτική κονίστρα τίθενται για αντιπαράθεση; Πολιτικές που δεν αποτελούν αντικείμενο συζήτησης και αντιπαράθεσης, δεν είναι πολιτικές. Είναι μόνο προθέσεις. Το πολιτικό έλλειμμα είναι καθημερινό και παντού.
Οργανωτικό έλλειμμα :
Το κόμμα που κάποτε κινητοποιούσε με μια κεντρική απόφαση χιλιάδες στελέχη, μέλη και φίλους σε ολόκληρη τη χώρα, σήμερα έχει οδηγηθεί σε πλήρη απραξία. Πότε συνεδρίασαν τελευταία φορά σε Ολομέλεια, Νομαρχιακές Επιτροπές και Οργανώσεις Βάσης; Οι ελάχιστες πιθανές εξαιρέσεις αποδεικνύουν τον κανόνα. Πού πήγανε οι φίλοι; Πού είναι τα μέλη; Ποιος σηκώνει το βάρος της κριτικής (δεν τολμώ καν να μιλήσω για αντιπαράθεση) στην περιφέρεια; Ολοένα και πιο συχνά ακούς το αδυσώπητο ερώτημα: Υπάρχει κόμμα; Οι φιλότιμες προσπάθειες του Γραμματέα του κόμματος, δεν επαρκούν. Χρειάζεται στρατιά στελεχών.
Έλλειμμα Στρατηγικής :
Ουδείς γνωρίζει σήμερα στο ΠΑΣΟΚ ποια είναι η στρατηγική του κόμματος. Ποιους στρατηγικούς στόχους έχει θέσει. Μόνος στόχος παραμένει η έξοδος από την κρίση. Η σωτηρία της χώρας. Ούτε και γι αυτό όμως υπάρχει μια στρατηγική του κόμματος, για να ενταχθούν και να αγωνιστούν γι αυτήν όσοι το επιθυμούν.
Ποιοι είναι οι άμεσοι, ποιοι οι ενδιάμεσοι και ποιοι οι τελικοί στόχοι; Πως ένα μέλος του ΠΑΣΟΚ και μια οργάνωση εντάσουν την καθημερινή τους δουλειά με τη στρατηγική του κινήματος; Πως μπορούν να προσφέρουν όσοι το επιθυμούν;
Έλλειμμα ηγεσίας :
Για πρώτη φορά στην πολιτική ιστορία της χώρας μας, ο Πρόεδρος του σχηματίσαντος πλειοψηφία για να κυβερνήσει κόμματος, δεν είναι Πρωθυπουργός.
Για πρώτη φορά, ο Πρωθυπουργός της χώρας παραιτήθηκε, για να δώσει τη θέση του σε ένα τρίτο πρόσωπο εκτός κόμματος.
Για πρώτη φορά, ο Πρόεδρος του κυβερνώντος κόμματος, περίπου εξαναγκάστηκε να παραιτηθεί από την ίδια την κοινοβουλευτική του ομάδα.
Η ηγεσία του Γιώργου Παπανδρέου, του Πρωθυπουργού στον οποίο η χώρα οφείλει το ότι διασφάλισε τις προϋποθέσεις για να μην πτωχεύσει, αμφισβητείται εντόνως και από το εσωτερικό του κόμματός μας και από έξω.
Όσο δεν ξεκαθαρίζει τις προθέσεις του, τόσο το έλλειμμα ηγεσίας πλαταίνει στο κόμμα μας.
Πως μπορεί ένας ηγέτης να οδηγήσει το κόμμα, αν τα στελέχη του δεν γνωρίζουν κατά πόσο θέλει να το κάνει ο ίδιος ; Το θέμα της ηγεσίας πρέπει να τελειώσει άμεσα.
Έλλειμμα Οικονομικό – Έλλειμμα επικοινωνιακό :
Το ΠΑΣΟΚ χρωστάει και δεν μπορεί να πληρώσει τα δάνειά του στις τράπεζες.
Το ότι και η Ν.Δ. είναι υπερήμερη στις τράπεζες δεν αποτελεί δικαιολογία για εμάς.
Χωρίς χρήματα ένα κόμμα εξουσίας δεν στέκεται. Τουλάχιστον για να διεκδικήσει την εξουσία.
Ταυτοχρόνως η επικοινωνιακή πολιτική του ΠΑΣΟΚ βρίσκεται στο ναδίρ. Δεν υπάρχει.
Ο «Βασικός Σχολιασμός» που αποτέλεσε το οπλοστάσιο της επιχειρηματολογίας για να κερδίσει το ΠΑΣΟΚ τις εκλογές, σήμερα δεν επαρκεί. Η έλλειψη πολιτικής με τα μέσα ενημέρωσης είναι σχεδόν εγκαταλειμμένη.
Το ΠΑΣΟΚ ακόμη και όσα καλά έκανε, δεν τα πέρασε ποτέ στην κοινωνία.
Ελάχιστοι Έλληνες πολίτες γνωρίζουν το τεράστιο έργο που έγινε τα τελευταία δύο χρόνια. Την ώρα που η Ν.Δ. κινούμενη σε τεντωμένο σχοινί καταφέρνει να υπάρχει επικοινωνιακά, το ΠΑΣΟΚ με σαφέστατα πιο ξεκάθαρη πολιτική, απολογείται διαρκώς.
Στον χώρο του τουρισμού πραγματοποιήσαμε ιστορικό ρεκόρ αφίξεων και δεν το κάναμε σημαία μας. Αυξήσαμε τις εξαγωγές και ουδείς γνωρίζει που και πως.
Όλα τα παραπάνω έχουν οδηγήσει το ΠΑΣΟΚ, για πρώτη φορά στην ιστορία του μακριά από την κοινωνία.
Τα στελέχη εκείνα που αντιλαμβάνονται το μεγάλο έργο που έγινε και έχουν πλήρη συνείδηση για το ότι το ΠΑΣΟΚ στην ουσία έσωσε τη χώρα, απεγνωσμένα αναζητούν σωσίβια για να σταθούν στους κοινωνικούς τους χώρους. Συχνά θα ακούσεις να λένε στην περιφέρεια «Ντρεπόμαστε να πούμε ότι είμαστε ΠΑΣΟΚ. Μας βρίζουν όλοι και δεν λέμε κουβέντα …»
Το ΠΑΣΟΚ οφείλει να απαντήσει στα αμείλικτα ερωτήματα που θέτουν οι πολίτες. Ερωτήματα καυτά και κρίσιμα για όλους: Υπήρχε άλλος τρόπος για να σωθεί η χώρα εκτός από την επέλαση σε μισθούς και συντάξεις; Εξαντλήσαμε όλα τα περιθώρια είσπραξης των φόρων από τους έχοντες και κατέχοντες όπως εμείς τους είχαμε βαφτίσει; Έφταιγε μόνο η Ν.Δ. για το ότι φθάσαμε στα πρόθυρα της πτώχευσης; Μπορούσαμε να αποφύγουμε το Δ.Ν.Τ.; Έπρεπε πάση θυσία να το αποφύγουμε; Ποια κοινωνία τελικώς θέλουμε; Θα ξεφύγουμε από την πτώχευση; Τι θα ακολουθήσει; Μήπως όταν σωθούμε οδηγηθούμε σε μια νέα κοινωνία χωρίς μεσαία τάξη; Κοινωνία μόνο με λίγους πλούσιους και εκατομμύρια φτωχούς; Πως αντιμετωπίζονται οι αγορές που κυριαρχούν στον κόσμο; Ποιες συμμαχίες οφείλουμε να κάνουμε για να μπορέσει το κόμμα όχι μόνο να βρεθεί ξανά στην εξουσία, αλλά και να εφαρμόσει τις πολιτικές του χωρίς κίνδυνο να μας αφανίσουν οι αγορές;
Σε όλα τα παραπάνω οφείλει να απαντήσει η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ. Οφείλει να απαντήσει όποιος διεκδικεί να ηγηθεί του ΠΑΣΟΚ. Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα θα πρέπει να καθορίσουν και τη στάση του κάθε μέλους για την επιλογή του.
Οι απαντήσεις όμως πρέπει να δοθούν με συγκεκριμένο και σαφή τρόπο, χωρίς γενικότητες και αοριστίες.
Πως, με ποιους, πότε και για ποιους;
Η αντίδραση του ΠΑΣΟΚ στη συρρίκνωση που υφίσταται δεν μπορεί να μην είναι επαναστατική. Επαναστατική όμως δεν είναι απλώς η αλήθεια, αλλά ταυτοχρόνως και η συγκροτημένη και συγκεκριμένη πρόταση.
Εκεί θα κριθεί το μέλλον όχι απλώς του ΠΑΣΟΚ, αλλά και του τόπου. Και υπογραμμίζω το «του τόπου» διότι δυστυχώς η Ν.Δ. και τα άλλα κόμματα δεν φαίνεται να έχουν καταλάβει ότι το πρόβλημα είναι συστημικό. Εμείς κάπου αρχίσαμε να το ψελλίζουμε. Εμείς άλλωστε είμαστε αυτοί που κληθήκαμε πάντοτε στα δύσκολα να σώσουμε τη χώρα ή να ανατάξουμε την πορεία της.
Περιττό να επαναλάβω το αυτονόητο ότι οι διαδικασίες πρέπει να προχωρήσουν τάχιστα διότι ούτε ο τόπος, ούτε ο λαός, ούτε η χώρα αντέχουν περισσότερο μια τόσο σοβαρή αβεβαιότητα. Και βεβαίως με πνεύμα ενότητας και με την ευρύτερη δυνατή δημοκρατική νομιμοποίηση.
